Kural ve Ko?ullar TNT Turkey
Böyle durumlar olu?tu?unda emir ve komuta i?ini devralan üst, amir konumuna geçmektedir. Maddesi uyar?nca, disipline ayk?r? gördü?ü her hale müdahaleye ve emir vermeye her üst yetkili ve ayn? zamanda görevlidir. Böyle durumlarda müdahalenin yap?lmas? ve emir verilmesiyle ast ile üst aras?nda hizmet ili?kisi kuruldu?undan, üst amir konumuna geçmektedir[282]. Belirtilen durumlarda, suçlar?n i?lenmesi s?ras?nda olu?an amirlik, disiplin amirli?i olmad???ndan, bu ki?ilerin astlar?na disiplin cezas? verme yetkileri yoktur. Maddesinden kaynaklanan geçici tutuklama yetkisini kullanabilirler. Disiplin hukukunda ki?ilerin hak ve özgürlüklerini güvence alt?na almak için geli?tirilen önlemlerden birisi de ceza vermeye yetkili ki?i veya kurullar?n yetkisinin belirlenmesidir[271]. TSK’da disiplin suçlar?n?n a??rl???na ve disiplin cezas? verilebilecek ki?inin statüsüne göre yetkili ki?i veya kurullar belirlenmi?tir[272]. Ancak bu belirleme yap?l?rken, askerlik hizmetinin özelli?i nedeniyle, sivil kurumlar?n aksine, disiplin amirlerinin verebilecekleri cezalar nicelik ve nitelik itibariyle geni? tutulmu?tur[273]. Maddelerinde disiplin suçlar?ndan dolay? Yüksek Disiplin Kurulunun, “uyarma”, “k?nama” ve “görevden çekilmeye davet” disiplin cezalar? verebilece?i düzenlenmi?tir. ?lgili yasalarda uyarma ve k?nama cezalar?n?n tan?m? ve nas?l infaz edilece?ine dair bir hüküm bulunmamakta ancak görevden çekilmeye davet cezas?n?n infaz biçimi aç?klanmaktad?r. Buna göre Görevden çekilmeye davet edilen ilgili, i?lemin kesinle?mesinden itibaren izinli say?l?r.
- Çünkü disiplini bozan eylemlere ço?unlukla suçüstü olarak el konulabilece?i gibi, askeri disiplinin sa?lanmas?n?n gecikmesinden do?an sak?ncan?n da giderilmesi amac?n?n her zaman göz önünde bulundurulmas? gerekti?i aç?kt?r.
- Ceza hukukunda dahi kapsam? tart??mal? olan yüz k?zart?c? suçlardan daha geni? yorumlanabilecek yüz k?zart?c? hareketlerin s?n?r?, memurluk s?fat? ile ba?da?mayacak nitelik ve derecede olmas?d?r[226].
- Özel tekerrürün uygulanabilmesi için, ayn? konuda daha önce al?nan cezan?n sicilden silinme süresi içinde tekrar i?lenmesi gerekmektedir.
- Askeri hakim s?n?f?ndan olan üyeler, bu s?n?ftan olan ba?kan ve üyeler tamsay?s?n?n salt ço?unlu?u ile her bo? yer için gösterilecek üç aday aras?ndan, hakim s?n?f?ndan olmayan üyeleri ise Genelkurmay Ba?kanl???nca her bo? yer için gösterilecek üç aday aras?ndan Cumhurba?kan?nca seçilir(m.8).
A?HM de do?rudan i?kence terimini tan?mlamam??, bunun yerine somut olaylardaki fiillerin i?kence olup olmad??? üzerinde durmu?tur.[507] Buna kar??n Mahkeme bu konudaki uluslar aras? sözle?melere veya metinlere de at?f yapm?? ve bu tan?mlar? kabul etti?ini aç?klam??t?r. Bu yaln?zca yasal müeyyidelerin uygulanmas?ndan do?an, tabiat?nda olan veya ar?zi olarak husule gelen ac? ve ?st?rab? içermez”[508]. ?tiraz mercii, hükmü veren disiplin mahkemesinin bir üstü olan disiplin mahkemesidir. Buradaki üst disiplin mahkemesi, emir ve komuta bak?m?ndan ba?l?l??a göre de?il, Genelkurmay Ba?kanl???nca yay?mlanan adli yetki ba?lant?s?na göre belirlenir. Üst disiplin mahkemesi bulunmayan MSB Müste?arl??? ile Genelkurmay Ba?kanl??? Te?kilat?nda Kurulan Disiplin Mahkemelerinin kararlar?na kar?? yap?lan itiraz?, itiraz edilen karara kat?lmayan ve onlardan daha k?demli olan ba?kan ve üyelerden kurulu yeni bir kurul inceler. Buna ra?men uygun nitelikte ba?kan ve üye bulunmazsa, en yüksek komuta makam?ndan itibaren s?ra ile a?a?? derecelerdeki komuta mevkilerinde bulunan subaylar ba?kan ve üye olarak görevlendirilirler (477 SK m.31/2). Ayr?ca mevcut düzenleme kar??s?nda, soru?turma i?lemini ba?latarak bir yerde o konudaki iradesini z?mnen de olsa aç?klayan Mahkeme Ba?kan? ile soru?turmay? yapan ve bir anlamda savc? konumunda olan üyenin Yüksek Disiplin Kuruluna kat?larak oy kullanabilmesi de mümkündür. AY?M bu ?ekilde olu?mu? bir Yüksek Disiplin Kurulunun verdi?i cezan?n yarg? denetimine aç?k bir idari i?lem oldu?una, iptal edilebilirlik özelli?i ta??d???na, ancak yok hükmünde olmad???na karar vermi?tir[419]. Yukar?da, tek fiile tek ceza verilmesi ilkesi nedeniyle, bir disiplin suçuna sadece bir disiplin cezas? verilebilece?ini ya da bir adli suça sadece bir adli ceza verilebilece?ini belirttik. AsCK’da düzenlenen disiplin rejiminde disiplin soru?turmas?n?n ba??ms?zl??? sistemi benimsenmemi?tir. Bir eylem hem disiplin suçu hem da adli bir suç olu?turuyor ise bu durumda hem disiplin cezas? ile hem de mahkemelerce cezaland?r?lmas? mümkün de?ildir. Maddesinde ; mahkemeye sevk olunmas? gereken bir fiil nedeniyle fail yaln?z disiplin cezas? ile cezaland?r?lm?? ise yeniden mahkemeye sevk olunaca??, evvelce verilen disiplin cezas? infaz edilmi? ise bu sürenin mahkemece cezadan mahsup edilece?i aç?kça düzenlenmi?tir.
Bu nedenle disiplin kurulu karar vermeden disiplin amirinin do?rudan alt ceza uygulamas? yaparak ayl?ktan kesme cezas? vermesi veya disiplin kurulu kademe ilerlemesinin durdurulmas? cezas? verdikten sonra disiplin amirinin alt ceza uygulamas? yaparak ayl?ktan kesme cezas? vermesi mümkün de?ildir[397]. Kademe ilerlemesinin durdurulmas? cezas?n? gerektiren hallerde tamamlanan soru?turma dosyas? karar verilmek üzere 15 gün içinde disiplin kuruluna tevdi edilir. Disiplin kurullar? dosyay? ald?klar? tarihten itibaren 30 gün içinde karar vermek zorundad?r. Kurul karar ald?ktan sonra atamaya yetkili amir taraf?ndan ceza verilir[374]. Uyarma ve k?nama cezalar?na kar?? yap?lan itirazlar ile ilgili i?lerde ise, itiraz dilekçesi ile cezaya ili?kin karar ve eklerinin kendilerine intikalinden itibaren 30 gün içinde karar vermeleri gerekmektedir. Disiplin amiri disiplin kurulunun karar? olmadan soru?turmac?n?n önerisi do?rultusunda do?rudan bir alt cezay? veremez. Maddesinde hangi cezalar?n hangi makam veya kurul taraf?ndan verilece?i düzenlenmi?tir. Disiplin amirleri ve kurullar?n?n yetkileri d???nda bir ceza vermeleri mümkün de?ildir. Örne?in, TSK’da çal??an Devlet memuruna, kademe ilerlemesinin durdurulmas? cezas?, görev yapt??? kuvvetteki disiplin kurulunun karar? al?nd?ktan sonra atamaya yetkili amir taraf?ndan verilmesi gerekmektedir. Disiplin kurulu fiilin kademe ilerlemesinin durdurulmas? cezas?n? gerektirdi?ine karar vermi?se, atamaya yetkili amirin bu ceza d???nda ba?ka bir ceza vermesi mümkün de?ildir[370]. Disiplin amiri kendisi soru?turma yapt???nda, disiplin suçuyla ilgili tan?k dinleyebilir ve gerekli yaz?l? delilleri toplayabilir.
Di?er unsurlar ise bu organ?n yarg?sal rol ve adli fonksiyona sahip bulunmas? yani görevine dâhil konularda belli bir usul izleyerek ve hukuk kurallar?na dayanarak gere?inde devlet zoruyla yerine getirilmesi mümkün kararlar verme yetkisini elinde tutmas?d?r. Bu çerçevede genel ve ola?an yarg?lama organlar? d???nda yer almas? veya yarg?sal fonksiyon yan?nda ba?ka görevler de yürütmekte olmas? onun mahkeme say?lmas?na engel olmaz. Uyu?mazl?k konusu olay? hem fiili, hem de hukuki aç?dan inceleme yetkisine sahip bulunmayan organlar mahkeme say?lmaz[658]. Disiplin mahkemelerinin yap?s?n?n A?HS’ne uygun olup olmad???n? incelemeden önce, bu mahkemelerin A?HS’nin 6. Maddesinde öngörülen adil yarg?lanma hakk?n?n kapsam?nda olup olmad???n? tart??mak gerekir. Gözler, Mahkemenin otonom kavramlar doktrini uyar?nca suç isnad? kavram?n? geni? yorumlayarak, disiplin mahkemeleri taraf?ndan verilen iki aya kadar ç?kabilen bu cezalar? gerçek anlamda bir ceza olarak görüp disiplin suçlar?n? Sözle?menin 6.maddesi kapsam?nda bir “suç” olarak de?erlendirebilece?i görü?ündedir[655]. Disiplin Mahkemesi taraf?ndan verilen cezalara kar?? yap?lan ba?vurularda[656] A?HM disiplin mahkemelerini 6. Görüldü?ü üzere, yükümlü askerler için özel hayat hakk? yönünden Anayasal içerikli s?n?rlar söz konusu iken, haberle?me gizlili?i yönünden kanunla s?n?rlama öngörülmü?tür. Bunu her iki hak için de geçerli bir uygulama ile açarsak, meselâ istihbarat yönergeleri gere?ince erba? ve er mektuplar?n?n okunmas?, Silahl? Kuvvetlerin Kanun’un sayd??? kurumlardan olmas?ndan dolay? haberle?menin gizlili?inin ihlali say?lmaz. Ayn? ?ekilde, askerî disiplin ve güvenlik ihtiyac? özel hayat hakk?n?n da kapsam?n? belirledi?inden salt bu amaçla s?n?rl? ve ölçülü bir uygulama Anayasa’ya uygun kabul edilecektir. Hiç ?üphesiz mektuptaki ki?isel bilgilerinin, askerî disiplin ve güvenlik gerektirmedikçe üçüncü ki?ilere aktar?lmas? hem özel hayat?n hem de haberle?menin gizlili?ini ihlal eder.
“Ticari Teslim” (a) evler veya özel konutlar, (b) bir ticari faaliyetin evden veya Gönderenin konut olarak belirledi?i bir yerden gerçekle?tirildi?i konumlar ve (c) B2C Gönderileri hariç olmak üzere, ticari veya i?letme tesislerine yap?lan teslimatlar? ifade eder. “?? Günü” men?e ülke, topraklar veya bölgedeki ya da var?? yeri ülkesi veya bölgesindeki i?letmelerin faaliyete aç?k oldu?u herhangi bir günü ifade eder. ?? günleri ve tatiller ülkeye, topraklara veya bölgeye göre de?i?ebilir. Bu konuda etkilenebilecek teslimat taahhütleri için TNT ile temasa geçiniz. “B2C Gönderileri” bir ticari Gönderen (profesyonel amaçlarla hareket eden) ve bir bireysel tüketici-Al?c? (profesyonel amaçlar? d???nda hareket eden) aras?ndaki ticari bir i?lem uyar?nca yap?lan Gönderileri ifade eder. Çevreyi koruma ve iklim de?i?ikli?i ile mücadele için toplumu bilinçlendirmeli, çözümler konusunda bilgilendirici yay?nlar yapmal?, bu konularda iktidarlar? uyarmal? ve denetlemeli, hükümetlerin, ?irketlerin veya güç odaklar?n?n yönlendirmeleriyle hareket etmemelidir.
[537] Madde 111 – Ceza vermek salahiyetini tecavüz ederek ve bilhassa hak edilmemi? veya müsaade olunmam?? bir cezay? kasten verenler be? seneye kadar hapsolunur. [496] Ömer ?zgi, – Zafer Gören, Türkiye Cumhuriyeti Anayasas?n?n Yorumu, C.I, Ankara, TBMM Yay?n?, 2002, s.222 vd.; ?brahim Kabo?lu, Özgürlükler Hukuku, ?stanbul, Afa yay?nlar?, 1993, s.142; Halil Kalabal?k,; ?nsan haklar? Hukuku, ?stanbul, De?i?im Yay?nevi, 2004, s.287 vd. [303] Yönetmelikte kurullarda görev yapacaklar makam olarak say?ld???ndan, bu birimlerde görev yapan personelin o görevde kald??? sürece kurullardaki üyeli?i devam edecektir. [273] Bilal Yüceer, Askerlikte Emir Müessesesi, Nüve Matbaas?, Ankara 1986, s.14. [243] Madde 16 – “Uzman jandarmalar?n a?a??da yaz?l? herhangi bir durumun ortaya ç?kmas? halinde Jandarma Genel Komutan?n?n onay? ile ili?kileri kesilir. [230] Madde 16 – Yüksek Disiplin Kurulu, Harp Okulu Komutan?n?n ba?kanl???nda; dekan, ö?renci alay komutan?, kurmay ba?kan? ve disiplin subay?ndan olu?ur. [148] “Bir kimseye onur, ?eref ve sayg?nl???n? rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, ?eref ve sayg?nl???na sald?ran cezaland?r?l?r” (TCK m.125). [125] Cahit Çulha, Askerlikte Disiplin Kabahatleri, Cezalar? ve Alay Askeri Mahkemelerinin Bakaca?? Suçlar?n Hukuki ?zah?, ?stanbul 1946, s.39. [35] Mehmet Sa?lam, “Disiplin Suç ve Cezalar?na ?li?kin Esaslar ve Uygulamas?”, Doktora Tezi, Selçuk ÜniverParibahis güncel Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya, 2003, s.8. [32] Zehreddin Aslan, 657 Say?l? Devlet Memurlar? Kanununa Göre Disiplin Suç ve Cezalar?, Alfa Yay?nlar?, ?stanbul 2001, s.27; Erhan Ero?lu, Askeri Disiplin Hukuku, Yay?nlanmam?? Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniverhttps://Paribahisgiris.pro/ Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara 2001, s.9.